اریحا در کرانه باختری یکی از کهنترین شهرهای جهان است که از حدود ۹۰۰۰ سال پیش از میلاد بهصورت پیوسته محل سکونت انسان و نماد آغاز یکجانشینی بهشمار میرود.
با وجود جمعیت محدود، این شهر بهعنوان مرکز تجاری و صنعتی اهمیت داشت و ساختارهای دفاعی آن نشاندهنده هجومها و تخریبهای مکرر در طول تاریخ است.
۱. جایگاه جغرافیایی و اهمیت تاریخی
اریحا در کرانه باختری رود اردن واقع شده و بهدلیل موقعیت طبیعی مناسب و دسترسی به منابع آب، از نخستین نقاط شکلگیری سکونت انسانی بهشمار میرود. این شهر در یکی از حاصلخیزترین نواحی خاورمیانه قرار دارد و از آغاز تاریخ، نقش مهمی در زیست انسان ایفا کرده است.
۲. پیدایش شهر و آغاز یکجانشینی
بر اساس شواهد باستانشناسی، اریحا از حدود ۹۰۰۰ سال پیش از میلاد محل سکونت دائمی انسان بوده است. در این منطقه، انسانها برای نخستین بار کشاورزی، انبار غلات و ساخت سکونتگاههای پایدار را تجربه کردند و بدینسان، اریحا به نماد آغاز شهرنشینی تبدیل شد.
۳. برج اریحا؛ شاهکار معماری نوسنگی
برج اریحا با ارتفاعی حدود 8 مترکه قدمتی نزدیک به ۸۰۰۰ سال پیش از میلاد دارد، قدیمیترین برج سنگی شناختهشده در جهان محسوب میشود. این سازه عظیم نشاندهنده توان فنی، برنامهریزی اجتماعی و احتمالاً باورهای آیینی یا دفاعی ساکنان اولیه شهر است.
۴. ساختارهای دفاعی و کشمکشهای تاریخی
دیوارها و استحکامات دفاعی کشفشده در اطراف اریحا نشان میدهد که این شهر بارها مورد هجوم اقوام مختلف قرار گرفته است. با وجود تخریبهای مکرر، اریحا همواره بازسازی شده و حیات خود را حفظ کرده است.
۵. اریحا بهعنوان مرکز اقتصادی و فرهنگی
اگرچه جمعیت اریحا در دوران باستان چندان زیاد نبود، اما این شهر بهعنوان یک مرکز تجاری و صنعتی منطقهای شناخته میشد. تبادل کالا، شکلگیری روابط اجتماعی و رشد فرهنگی، جایگاه اریحا را در میان شهرهای کهن تثبیت کرد.
۶. اریحا در جهان امروز
امروزه اریحا شهری کوچک اما تاریخی در کرانه باختری است که لایههای متعددی از تمدنهای کهن را در خود جای داده است. این شهر همچنان مورد توجه باستانشناسان است و بهعنوان نمادی زنده از تداوم زندگی انسان از پیشاتاریخ تا دوران معاصر شناخته میشود.
