علی بهنیا سه شنبه ۲۸مهرماه در جریان بازدید فرماندار سنندج از روند کاوش های باستان شناسی گورستان تاریخی زاگرس این شهر اظهار کرد: این فصل از کاوش ها با تأمین اعتبار از سوی پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری، بخش های مختلف محوطه را مورد بررسی قرار داده است که تاکنون در پنج ترانشه واقع در جبهه شرقی، بقایای تدفینی با شاخصه های فرهنگی عصر آهن ۳ شناسایی و مطالعه شده است.
وی عنوان کرد: همچنین در بخش های جنوبی و غربی محوطه، سه ترانشه ایجاد شده که بررسی های اولیه در آن ها به شناسایی بقایای ساختارهای معماری و شواهد استقراری مربوط به دوران تاریخی منجر شده است.
معاون میراث فرهنگی کردستان با اشاره به پیشینه شناسایی این محوطه تاریخی یادآور شد: گورستان باستانی زاگرس در حاشیه غربی مسیر سنندج به حسن آباد، در جریان عملیات راه سازی سال ۱۳۸۷ به صورت اتفاقی شناسایی شد و در آذرماه همان سال، بخشی از این محوطه توسط باستان شناسان اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی کردستان مورد کاوش قرار گرفت.
بهنیا بیان کرد: ادامه کاوش ها و مطالعات تخصصی در این محوطه، اطلاعات ارزشمندی درباره پیشینه فرهنگی و تاریخی استان کردستان در اختیار پژوهشگران قرار می دهد و به شناخت بهتر ابعاد تاریخی منطقه کمک می کند.
وی اظهار کرد: نتایج نهایی این پژوهش، زمینه برنامه ریزی دقیق تر برای حفاظت از آثار تاریخی و معرفی ظرفیت های فرهنگی محوطه زاگرس را فراهم می کند و گامی مهم در تداوم فعالیت های باستان شناسی استان به شمار می رود.
بهنیا در ادامه گفت: این پروژه با همکاری گروه باستان شناسی دانشگاه بوعلی سینا همدان، پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری، اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی کردستان، فرمانداری و شهرداری سنندج و تشکل های مردم نهاد این شهر در حال اجرا است.
یافته های کاوش های باستان شناسی آبیدر می تواند قدمت شهرنشینی در سنندج را به حدود سه هزار سال برساند
غریب سجادی، فرماندار سنندج نیز با اشاره به اهمیت کاوش های تاریخی و باستان شناسی زاگرس آبیدر اظهار کرد: کشف بقایای انسانی در جریان عملیات عمرانی و جاده سازی در سال های گذشته نشان داد که این محدوده در گذشته کاربری گورستان داشته است؛ با این حال، ضعف در کاوش های علمی، حفاظت از محوطه و نظارت بر فعالیت های عمرانی، در مقاطعی زمینه ساز آسیب به بخشی از هویت تاریخی این منطقه شده است.
وی با بیان اینکه فصل دوم کاوش های باستان شناسی این محوطه با رویکردی علمی و تخصصی در حال انجام است، افزود: این کاوش ها با مجوز و نظارت میراث فرهنگی، با مشارکت فعالان مدنی و با اتخاذ تدابیر حفاظتی از جمله نصب دوربین های نظارتی و حضور یگان حفاظت میراث فرهنگی دنبال می شود.
فرماندار سنندج افزود: همچنین با همکاری پژوهشگاه میراث فرهنگی کشور، قرارداد اجرای فصل دوم کاوش منعقد شده و تیمی تخصصی و آشنا به اصول علمی باستان شناسی، مسئولیت بررسی و کاوش این محوطه را بر عهده دارد.
سجادی با اشاره به دیدگاه های مختلف درباره پیشینه تاریخی این شهر تصریح کرد: اگرچه در روایت های رایج، شکل گیری شهر جدید سنندج به دوره صفویه نسبت داده می شود، اما یافته های باستان شناسی در محدوده آبیدر می تواند شواهد تازه ای از قدمت چند هزار ساله سکونت و شهرنشینی در این منطقه ارائه کند؛ برخی از این یافته ها نیز با دوره مهرپرستی مرتبط دانسته شده اند که بررسی دقیق آن ها نیازمند مطالعات تخصصی و مستندات علمی است.
وی ادامه داد: این شواهد اهمیت دامنه های آبیدر را در شناخت تاریخ سکونت، فرهنگ و تمدن منطقه برجسته می کند و نشان می دهد که برای روشن شدن ابعاد مختلف پیشینه تاریخی سنندج، باید از کاوش های علمی، پژوهش های مستمر و حفاظت جدی از محوطه های تاریخی حمایت بیشتری صورت گیرد.
فرماندار سنندج تأکید کرد: صیانت از این میراث، تنها به انجام کاوش محدود نمی شود؛ بلکه مستلزم جلوگیری از آسیب های ناشی از فعالیت های عمرانی، استمرار نظارت های حفاظتی و فراهم کردن زمینه برای معرفی علمی یافته ها به جامعه است.